Ο τοπικός πολιτισμός της περιοχής των Τζουμέρκων
Υπόμνημα:

Το μοναστήρι της Αγίας Αικατερίνης

Το μοναστήρι της Αγίας Αικατερίνης είναι χτισμένο λίγο πιο πάνω από το χωριό Καταρράκτης στη δυτική πλευρά των Τζουμέρκων. Η χρονολογία ίδρυσης του ανάγεται στα 1730 αν και σύμφωνα με σχετική επιγραφή που σώζεται ως τις μέρες μας μεσολάβησε μια εκ θεμελίων ανακατασκευή του στα 1827. Μεταξύ άλλων ξεχωρίζει το ξυλόγλυπτο τέμπλο και η μεγάλη εικόνα της Αγίας Αικατερίνης την οποία κόσμησε στα 1820 ο ηγούμενος Διονύσιος με επίχρυσο ανάγλυφο επικάλλυμα και το οποίο λέγεται πως είναι έργο Καλαρρυτινών αργυροχόοων. Στα μέσα του 19ου αιώνα το μοναστήρι θα εμφανίσει ιδιαίτερη ακμή καθώς σύμφωνα με τις πηγές χορηγούσε το ποσό των 1800 γροσίων ετησίως για την λειτουργία του σχολείου του Καταρράκτη.


Παράδοση σχετικά με την αναστήλωση της μονής της Αγίας Αικατερίνης

“Ένα βράδυ μερικοί τσοπάνηδες είδαν προς την κατεύθυνση του χωριού ένα αχνό φως. Το επόμενο βράδυ το φως εμφανίστηκε ξανά. Όταν ένας από αυτούς πλησίασε στο σημείο και έψαξε, βρήκε μια εικόνα της Αγίας Αικατερίνης. Το γεγονός αυτό θεωρήθηκε σημαδιακό και οι συγχωριανοί έκτισαν ένα μικρό εκκλησάκι όπου και τοποθέτησαν την εικόνα. Την ίδια εποχή έφτασαν στο χωριό τέσσερις καλόγεροι, ο Γαβριήλ, ο Γρηγόριος, ο Ιάκωβος και ο Δαμιανός. Αποφάσισαν να μείνουν στο χωριό και με τη βοήθεια της καλόγριας Μαγδαληνής αποφάσισαν να ιδρύσουν το Μοναστήρι της Αγίας Αικατερίνης. Για να χτιστεί η Μονή, έφτασαν στο χωριό οι καλύτεροι μάστορες από την Πράμαντα. Με προσωπική εργασία των ντόπιων, το πέτρινο μοναστήρι άρχισε να λειτουργεί στις 11 Σεπτεμβρίου του 1827 με Ηγούμενο τον Γαβριήλ.”